De vleugelnoot. Hij heeft behoorlijk geleden onder de breuk van vorig jaar maar is enthousiast aan het uitlopen. Met allemaal kleine loten aan de noordkant, dat wel. Het is de enige boom die nog vol in blad zit en je vindt er allerlei kleuren groen, maar vooral een heel warm soort donkergeel. Af en toe komt er zo’n blad voorbij in de vrij stevige wind. En dat zijn dan nog maar onderdelen van het enorme samengestelde blad van een halve meter, met 19 deelblaadjes.

Er zijn mensen die minder blij zijn met de vleugelnoot, omdat hij overal wortelopslag maakt. Het is een ramp. Regelmatig zie ik dat er een nieuwe opslag is afgedekt met een vuilniszak, ik geloof dat elk middel geprobeerd wordt. En terecht, de tuin zou helemaal vol staan met deze enorme bomen. In het Bezuidenhout van Den Haag is een straat die vol staat met vleugelnoot. De bomen vormen met elkaar een grote tunnel die in de late zomer aan de binnenkant vol hangt met lange vruchtstaarten, wat een geweldig gezicht is en bijzonder om onder door te rijden. Ik ben benieuwd hoe ze daar omgaan met wortelopslag; dat lijkt me in een drukke stad een nog groter probleem.

Al schetsend zie ik een eindje verderop in de tuin het huis op de hoek van de Schoolstraat. Hé, dat heb ik nog niet eerder getekend, dat is apart, niks voor mij om dat niet eerder te zien. Als ik het af heb, zie ik pas waarom ik dat kan schetsen: de grote hulst die er voor stond is erg heftig gesnoeid. Ik schrik ervan.

Ik ben met m’n gele stoeltje rustig onder de grote kastanje gaan zitten. Eerst heb ik nog even gewacht op de beloofde zon, maar die gaat niet komen vandaag. Het is half mistig, half dun bewolkt, maar niet te koud. Ik zit hier prima, vooral omdat mij koffie is beloofd als ik klaar ben.

Soms ga ik uit van wat ik zie en kies dan het materiaal, maar vandaag heb ik eerst het materiaal gekozen. Ik werk met een zwart aquasketch potlood, om precies te zijn ‘Karisma Graphic Aquarelle soft’. Het is een klein oudje, ik weet niet of ze nog te koop zijn. Het heeft een grijze gloed, maar ook een heel zwart lijntje als je het potlood scherp slijpt. En wateroplosbaar. Wow.

Het werkt geweldig met dat mooie zachte grijs, ik kan het voor de vervuilde kerkmuur een beetje vlekken voor de goede sfeer. En de takken met het scherpe lijntje. En een toon voor de kastanjebladeren op de grond. Heerlijk.

Het is zonnig en windstil.
Ik dacht eens op een andere plek te gaan staan. Deze hoek van de kerktuin heb ik nog nooit gehad en ik begrijp nu waarom: het licht staat precies verkeerd hier, namelijk recht in mijn gezicht. Behalve als het herfst is, dan is de zon meer achter de kerk. Vandaar de lichte bladeren aan de rechterkant.

Je ziet hier de ingang van het Noorderkerkpad, één van de mooie, oude kerkepaden die Warffum rijk is. Het pad langs de huizen zelf is ook een kerkepad dat bij de kerk hoort. Het is een mooi pad met oude klinkertjes. Op dit moment ligt het vol met kastanjebladeren en oude kastanjes, heerlijk voor kinderen om doorheen te sloffen! Het huis in de verte staat langs de Hoofdstraat en dat is iets hoger op de terp, leuk dat je dat kunt zien.

De herfst is prachtig. Behalve dat de kleuren mooi zijn, worden de huizen zichtbaarder en dat is weer een andere uitdaging. Elke week is anders.

Maandag was ik naar Amersfoort en ik had me al verheugd op het schetsen in de trein. Vooral de verkleurende bomen vielen me op, dus heb ik bomen geschetst.

Hoe dat gaat? Pak de benodigde kleurpotloden in je hand: donkergeel, lichtgeel, roodbruin, donkergroen, paarsrood. (Die heb je natuurlijk altijd bij je……)
Zoek een gekleurde boom in de verte, kijk goed naar de kleurvlakken en krabbel uit je hoofd de kleurvlekken arcerend in de vorm van de boom. Bij een berk verticaal naar beneden, bij een populier warrig in een pluk bovenaan de boom. Dat is het. Voeg later takken en stam toe, en schets vanuit de kleur, van boven naar beneden. Gewoon een keer proberen, het is leuk om te doen als je het maar klein houdt: iets van 3 cm per boom.

Hoe verder weg de boom staat, hoe langer je hem ziet. Vooral in Denthe en Overijssel is dat best te doen. Dus ik heb hard gewerkt in de trein, en toen ik bij Ermelo de bossen langs de spoorlijn uitkwam scheen de zon en was de wereld één grote feestende kleurmassa. Met een blauwe lucht. Toen heb ik een kleurmassa geschetst om mijn blijdschap weer te geven.

En vandaag probeerde ik hetzelfde in de kerktuin, nog in de ban van eergisteren. Wat is die herfst toch geweldig! En helemaal als je somber wordt van al die mondkapjes in de trein.

Om een uur of vier, na een tweedaagse workshop Botanisch tekenen, ga ik nog even naar de kerktuin. We hebben twee dagen urenlang stil gewerkt aan twee takjes met besjes…alleen gepauzeerd voor lunch en koffie. Wat een luxe. Maar de besjes waren er dan ook naar: de vruchten van Clerodendrum (pindakaasboom) en Ampelopsis (porceleinbes). Je verzint het niet, die kleuren, en hoewel ik ze elk jaar weer zie blijven ze een uitdaging.

Bovendien heeft het twee dagen gehoosd van de regen, dus dit is het eerste droge moment. De stam van de kastanje glimt van de regen en lijkt wel zwart in plaats van grijsachtig. Dat doet me meteen denken aan Friese paarden. Zwart met blauw er doorheen, glanzend van het zweet.

Dus worden het de stammen. In een gelige, bruinige, donkergroenige sfeer van de bleke herfstzon door de veranderende kerktuin. Elke dag is mooi.